BOLALARDA OBSTRUKTSIYALI BRONXOPULMONAL YALLIG‘LANISH KASALLIKLARI BO‘YICHA ZAMONAVIY QARASHLAR (O`zbekiston tibbiyot ilmi, 2025)
Dolzarbligi. Bronxopulmonal tizimning yallig‘lanish kasalliklari bolalar orasida, ayniqsa 3 yoshgacha bo‘lganlarda, yuqori kasallanish ko‘rsatkichi bilan ajralib turadi. Obstruktiv sindrom holatlarining ko‘payishi, antibiotiklarga chidamlilik va havo ifloslanishi bu muammoni zamonaviy pediatriyaning dolzarb yo‘nalishiga aylantirmoqda. Maqsad. Obstruktiv sindrom bilan kechuvchi bolalardagi bronxopulmonal yallig‘lanish kasalliklarining zamonaviy patogenezini, klinik xususiyatlarini va davolash usullarini o‘rganish. Materiallar va usullar. Ilmiy adabiyotlar tahlili asosida bolalardagi bronxiolit, o‘tkir bronxit va kasalxona tashqarisidagi pnevmoniya holatlari, ularning etiologik agentlari (virusli va bakterial infeksiyalar), hamda zamonaviy terapevtik yondashuvlar tahlil qilindi. Natijalar. Asosiy sababchi agentlar sifatida respirator-sinsitial virus, koronavirus va metapnevmovirus belgilandi. Mukotsiliar klirensning buzilishi, proteolitik faollikning oshishi va havo yo‘llarining remodellatsiyalanishi obstruktiv sindromning rivojlanishida muhim rol o‘ynaydi. Atrof muhit omillari va passiv chekish obstruktiv holatlarni og‘irlashtirishi isbotlangan. Davolashda patogenetik asoslangan, fermentativ tozalash va ratsional antibiotikoterapiya muhim ahamiyatga ega ekani ta’kidlandi. Xulosa. Bronxopulmonal yallig‘lanish kasalliklarining erta aniqlanishi va kompleks davosi bolalarda nafas yo‘llarining xronik o‘zgarishlarini kamaytiradi va prognozni yaxshilaydi. Virusli infeksiyalar profilaktikasi, atrof muhit omillarini nazorat qilish va reabilitatsiya dasturlari muhim ahamiyat kasb etadi.